2 Şubat 2025’te Andrej Karpathy X’te kısa bir paylaşım yaptı. Karpathy, OpenAI’ın kurucu ekibinde yer almış, Tesla’da yapay zekâ çalışmalarını yönetmiş biri; yani yazılımı en iyi bilenlerden. Paylaşımında yeni bir kodlama tarzını anlatıyor ve ona bir isim veriyordu: vibe coding. Türkçede “havasına bırakarak kodlama” gibi bir şey.
Tarif şöyle. Yapay zekâ destekli bir kod editörüne ne istediğinizi sesle söylüyorsunuz, klavyeye neredeyse dokunmuyorsunuz. Yapay zekâ kodu yazıyor, siz yaptığı değişiklikleri okumadan kabul ediyorsunuz. Hata çıkarsa hata mesajını kopyalayıp geri yapıştırıyorsunuz, o düzeltiyor. Karpathy’nin anlatımına göre bir noktadan sonra kodun var olduğunu bile unutuyorsunuz. Çoğu zaman da çalışıyor. Aynı paylaşımda bunun hafta sonu yapılıp sonra çöpe atılacak projeler için fena olmadığını da eklemişti ve bence asıl önemli cümle oydu.
Yazılıma Windows 98 zamanında başlamış biri olarak bu tarifin ne kadar büyük bir kapı açtığını görebiliyorum. O yıllarda bir sayfayı ekranda hizalamak bile insanın akşamını yerdi. Şimdi kod bilmeyen bir esnaf, müşterilerinin doğum günlerini hatırlatan basit bir uygulamayı akşam yemeğinden önce çalışır hâle getirebiliyor.
O kapıdan geçerken sorulacak bir soru var ama: Bu program bozulursa kim tamir edecek? Kodu hiç okumadıysanız içinde ne olduğunu da bilmiyorsunuz. Kendi kendinize kullandığınız bir oyuncak için dert değil. Müşteri bilgisi tutan, para hesaplayan, internete açık duran bir sistem için durum çok farklı.
Yazılımcı Martin Fowler’ın ayrımı bana makul geliyor. Ona göre bu yöntem yalnızca sizin ya da küçük bir grubun kullandığı, riskini bilerek aldığınız, gerektiğinde atabileceğiniz yazılımlarda iş görür. Çok kişinin kullandığı ya da hassas bilgiye erişen yazılımlarda risk hızla büyür, özellikle güvenlik tarafında. Açık kaynak güvenliği üzerine çalışan OpenSSF’in tanımı da aynı uyarıyı yapıyor: Bu yöntem çoğu zaman çalışan kodu hızla üretiyor, ama ciddi güvenlik açıkları olan kodu yayına alma riskini de taşıyor. Kişisel bir hesap tablosu, bir kerelik veri düzenleme işi, çocuğunuzla yapacağınız küçük bir oyun havasına bırakılabilir. Ödeme alan bir site ya da fatura hesaplayan bir program bırakılmaz.
ASD’de de bu araçları kullanıyoruz ve hız gerçekten artıyor. Yalnız hızlı yazılan kodun da birinin gözünden geçmesi gerekiyor; taslağı makine yazsa bile sorumluluğu bir insan üstleniyor. Fikri olup kod bilmeyen insanların ilk kez kendi küçük araçlarını yapabildiği bir dönemdeyiz, bu az şey değil. Oyuncakla fabrikayı birbirine karıştırmadığımız sürece.