Avrupa Parlamentosu çıplaklaştırma uygulamalarının yasaklanmasını istiyor

Avrupa Parlamentosu, AB Yapay Zekâ Yasası’nın bazı yükümlülüklerini ertelerken rızasız çıplak görüntü üreten uygulamaların yasaklanmasını önerdi.

Tarayıcınızın sesiyle okunur

Ocak ayında Grok’un gerçek kişilerin fotoğraflarını rızasız biçimde açık saçık hâle getirmesi dünyada büyük tepki çekmişti. 26 Mart 2026’da bunun Avrupa’daki yasal karşılığı biraz daha somutlaştı. Avrupa Parlamentosu, Avrupa Komisyonu’nun Kasım 2025’te önerdiği Dijital Omnibus paketinin yapay zekâ kısmına ilişkin tutumunu Genel Kurul’da kabul etti. Bu tutumun en çok konuşulan maddesi, “çıplaklaştırma” (nudifier) uygulamalarının yasaklanması önerisi.

Öneriye göre yapay zekâyla, gerçek kişilere benzeyen cinsel içerikli görüntüleri rızaları olmadan üreten ya da değiştiren uygulamalar yasaklanacak. Bu tür kötüye kullanıma karşı etkili güvenlik önlemleri olan sistemler yasağın dışında tutuluyor.

Takvim gevşiyor

Paketin asıl amacı ise takvimi gevşetmek. İlgili standartlar geciktiği için AB Yapay Zekâ Yasası’nın yüksek riskli sistemlere dair kurallarının uygulanması erteleniyor. 18 Mart’ta İç Pazar ve Sivil Özgürlükler komisyonlarının desteklediği metindeki tarihler şöyle:

  • Biyometri, temel altyapılar, eğitim, istihdam, kolluk ve sınır yönetiminde kullanılan yüksek riskli sistemler: Ağustos 2026 yerine Aralık 2027.
  • Tıbbi cihaz, telsiz ekipmanı gibi mevcut AB ürün güvenliği kurallarına tabi ürünlerdeki yapay zekâ: Ağustos 2028.
  • Filigran gibi, yapay zekâyla üretilen içeriğin şeffaflığına dair yükümlülükler: Kasım 2026. Bu, Komisyon’un önerdiğinden daha kısa bir erteleme.

Genel Kurul’un kabul ettiği tutum, Parlamento’nun üye devletleri temsil eden Konsey ile yapacağı pazarlığın başlangıç noktası. Metnin son hâli bu müzakerelerden sonra belli olacak; o zamana kadar tarihler değişebilir.

Türkiye’den bakınca iki taraf var. AB’ye ürün ya da yazılım satan Türk şirketleri, yüksek riskli sistemlerle ilgili hazırlıkta biraz daha zaman kazanacak gibi görünüyor; şeffaflık yükümlülükleri için önerilen tarih ise çok daha yakın. Çıplaklaştırma uygulamalarına yasak önerisi de ocak ayında Meclis’e sunulan rızasız yapay zekâ içeriği teklifiyle aynı derde işaret ediyor.

Kaynaklar

Bu not Yapay Zekâ Günlüğü’nün parçasıdır; tarih, anlatılan gelişmenin tarihidir. Not 21 Ekim 2026’da yayımlandı.

Bu notta geçen terimler

Aynı konudan: Kurallar ve hukuk