# Disney ve Universal, Midjourney'yi mahkemeye verdi

Yazar: İbrahim Deniz Sönmez  
Kategori: Kurallar ve hukuk  
Olay tarihi: 11 Haziran 2025 (2025-06-11)  
Olay: Disney ve Universal, Midjourney'ye telif davası açtı  
Adres: https://ibrahimdenizsonmez.com/yazilar/disney-ve-universal-midjourney-davasi/

> Hollywood'un iki büyük stüdyosu, görsel üreten yapay zekâ aracı Midjourney'ye telif davası açtı. Dilekçede Darth Vader'dan Minyonlar'a tanıdık karakterler var.

Bir yapay zekâ görsel aracına “Darth Vader, Porsuk kenarında simit yerken” yazın. Birkaç saniye içinde gayet inandırıcı bir resim gelir. Komik, paylaşmalık, zararsız görünür. Makinenin Darth Vader'ı nereden öğrendiği sorusu ise o kadar zararsız değil.

11 Haziran 2025'te Disney ve Universal bu soruyu Los Angeles'taki federal mahkemeye taşıdı ve Midjourney'ye telif davası açtı. AFP'nin haberine göre bu, büyük Hollywood stüdyolarıyla bir yapay zekâ şirketi arasındaki ilk büyük hukuk savaşıydı.

Hollywood'un yapay zekâyla arası bu davadan önce de pek iyi sayılmazdı. 2023'teki senarist grevinde yapay zekâ masadaki konulardan biriydi. Bağımsız sanatçıların Midjourney ve benzeri şirketlere açtığı davalar da bir süredir sürüyordu; Kaliforniya'daki bir federal mahkeme 2024'te bunlardan birinin devam etmesine izin vermişti. Disney ve Universal'ın farkı, dünyanın en çok tanınan karakter arşivlerinden ikisine sahip olmaları.

Dilekçe iki iddiaya dayanıyor. Birincisi, Midjourney'nin modelini stüdyoların eserleriyle izinsiz eğittiği. İkincisi, aracın kullanıcı isteyince bu karakterlerin neredeyse birebir kopyalarını üretip sunduğu. Örnek olarak Star Wars'tan Darth Vader, Karlar Ülkesi'nden Elsa ve Minyonlar gösterildi. Stüdyolar Midjourney'yi “dipsiz bir intihal kuyusu” diye tanımladı. Dilekçeye göre şirket bir önceki yıl abonelik gelirlerinden yaklaşık 300 milyon dolar kazanmıştı.

Bir ayrıntı bana ilginç geldi. Stüdyolar, Midjourney'nin şiddet ya da çıplaklık gibi konularda filtreler kullandığını, telifli karakterler için ise benzer bir fren koymadığını öne sürüyor. İtirazın özü, aracın bunu yapabildiği hâlde yapmaması. Disney'in avukatları Kasım 2024'te, Universal ise Mayıs 2025'te şirkete uyarı mektubu göndermişti. Stüdyolar mahkemeden tazminat ve bu üretimin durdurulmasını istedi.

Davalı taraf şirket; kullanıcılar dosyada yok. Yine de dükkânının afişini, menüsünü, sosyal medya görsellerini yapay zekâyla hazırlayan esnafı ilgilendiren bir yanı var. Aracın bir karakteri çizebilmesi, o karakteri kullanma hakkını beraberinde getirmiyor. Minyonlu bir kampanya afişi, makine onu iki saniyede çizdi diye serbest hâle gelmiyor.

Bir hafta sonra, 18 Haziran'da, Midjourney ilk video modelini tanıttı. Dava dosyası mahkemede beklerken araç yeni özellikler eklemeye devam ediyordu.

**Cebe koy:** Bir aracın bir karakteri çizebilmesi, o karakteri ticari işinizde kullanma hakkını size vermez.

## Kaynaklar

- [Disney, Universal launch first major studio lawsuit against AI company (eNCA/AFP)](https://www.enca.com/business/disney-universal-launch-first-major-studio-lawsuit-against-ai-company)
- [Disney and Universal Sue Midjourney, Call it a “Bottomless Pit of Plagiarism” (Plagiarism Today)](https://www.plagiarismtoday.com/2025/06/11/disney-and-universal-sue-midjourney-call-it-a-bottomless-pit-of-plagiarism)
- [Midjourney launches its first AI video generation model, V1 (TechCrunch)](https://techcrunch.com/2025/06/18/midjourney-launches-its-first-ai-video-generation-model-v1/)

---
Yapay Zekâ Günlüğü, İbrahim Deniz Sönmez: https://ibrahimdenizsonmez.com/yazilar/  
Ücretsiz kitap Kim Korkar HAIn Zekâdan?: https://ibrahimdenizsonmez.com/kitaplar/kim-korkar-hain-zekadan/
